درباره اگزما بیشتر بدانیم

Hand-Eczema-LOGO-493x330

 

در افراد مبتلا به اگزما پاسخ التهابي به مواد محرك سبب خارش و خاراندن مي شود. اگزما واگيردار نيست و مانند خيلي از بيماري هاي ديگر درمان قطعي ندارد. با اين حال در بيشتر بيماران، ممكن است كه بيماري با اجتناب از عوامل محرك بهبود يابد. اگرچه اگزما در يك فرد نسبت به فرد ديگر متفاوت است اما اغلب با تكه هايي از ضايعات پوستي خشك، قرمز و به شدت خارش دارد مشخص مي شود.

 
اگزما واژه اي كلي براي وضعيت هاي مختلف پوست ملتهب است. يكي از شايع ترين فرم هاي آن درماتيت يا اگزماي آتوپيك است. تقريبا 10 تا 20 درصد افراد، مبتلا به اين بيماري مزمن، عود كننده و خارش دار هستند كه در بعضي موارد در كودكي شروع مي شود. خوشبختانه خيلي از كودكان مبتلا به اگزما با بزرگ شدن بيماري شان بهبود مي يابد. در مجموع درماتيت آتوپيك، بسته به عوامل بيروني، خود را بروز مي دهد. اگرچه علتش ناشناخته است اما به نظر مي رسد كه ناشي از پاسخ غير طبيعي سيستم دفاعي بدن باشد.

 

اگزما بیشتر در چه نواحی از بدم بروز می کند؟
اگزما در هر قسمت از بدن به وجود مي آيد، با اين حال در شير خواران به صورت تيپيك در پيشاني، گونه، ساعد، ساق پا و پوست سر و گردن رخ مي دهد. در كودكان و بزرگسالان اگزما به صورت مشخص در صورت، گردن، قسمت داخلي آرنج، زانو و قوزك پا رخ مي دهد. در بعضي افراد اگزما ممكن است تاولي و ترشح دار باشد. در بعضي ديگر ممكن است به صورت ضايعات پوسته ريز، خشك و قرمز خود را نشان دهد. خارش مزمن به دليل افزايش ضخامت پوست سبب چرمي شدن (ليكن فيكاسيون) پوست مي شود.


علت خارش در اگزما
بسياري از مواد، عامل محرك در اگزما شناخته شده است ولي در همه افراد سبب اين حالت نمي شود. در بسياري از موارد علت اصلي شعله ور شدن بيماري نا مشخص خواهد ماند. در بعضي موارد به نظر مي رسد مواد خشن و زبر كه در تماس با پوست قرار مي گيرند، سبب خارش مي شوند. در بعضي ديگر گرما يا تعرق زياد سبب بروز علائم مي شود. در بعضي از مواد نيز صابون ها، پودرهاي رختشويي، گندزداها، تماس با آب ميوه تازه يا گوشت و مايت موجود در غبار بزاق حيوانات ممكن است سبب خارش شوند.
عفونت هاي فوقاني دستگاه تنفسي كه عمدتاً توسط ويروس ها رخ مي دهد، مي تواند سبب شعله ور شدن بيماري شود. استرس گاهي اوقات سبب بدتر شدن اين بيماري مي شود.


چه كساني به اگزما مبتلا مي شوند ؟
اگزما كودكان و بالغان را درگيركرده است اما معمولا اين بيماري در شيرخوارگي شروع مي‌شود. افرادي كه از نظر ژنتيك مستعد هستند و در معرض عوامل محرك محيطي قرار مي گيرند، ممكن است اگزما را نشان دهند. خيلي از افرادي كه اگزما دارند، از رينيت آلرژيك (حساسيت فصلي) و آسم شكايت مي كنند يا در خانواده شان افراد مبتلا به اين بيماري دارند.


شيوع بيماري
انستيتوي ملي سلامت آمريكا تخمين زده است كه 15 ميليون نفر، اشكالي از اگزما را دارند. حدود 10 تا 20 درصد همه شير خواران اگزما دارند، با اين حال نيمي از بيماران تا سنين بين 5 تا 15 سالگي بهبود مي يابند. سايرين بعضي از اشكال اين بيماري را در طول زندگي از خود نشان مي دهند.


چگونه مي توان از ابتلا به اين بيماري جلوگيري كرد ؟
با رعايت نكاتي بسيار ساده مانند موارد ذيل مي توان از بروز بيماري تا حدودي جلوگيري كرد :
* مرطوب كردن مكرر پوست
* اجتناب از تغييرات ناگهاني درجه حرارت يا رطوبت
* اجتناب از تعريق يا گرم شدن زياد از حد بدن
* كاهش استرس
* اجتناب از مواد خارش زا مثل پشم يا عوامل محرك
* اجتناب از صابون ها، پودرهاي رختشويي و حلال قوي
* اجتناب از عوامل محيطي كه سبب تحريك و آلرژي مي شوند مصل گرده، دانه ها، مايت، پشم و كرك حيوانات
* اجتناب از هر گونه غذايي كه سبب بروز اين بيماري مي شود


درمان اگزما
يكي از مهم ترين اجزاي درمان اگزما، اجتناب از خاراندن است. اگزما معمولا خشك و خارش دار است. شايع ترين درمان، استفاده از لوسيون يا كرمي است كه تا حد امكان پوست را مرطوب نگه مي دارد. اين نوع درمان به خصوص اگر چند دقيقه پس از حمام كردن صورت گيرد، موثر بوده و سبب احساس مرطوب ماندن پوست مي شود. اگر كمپرس سرد مستقيما روي ناحيه خارش دار پوست اعمال شود، سبب تسكين خارش مي شود. اگر وضعيت ادامه يافت يا بدتر شد يا بهبودي قانع كننده اي حاصل نشد، درمان موثر ديگر استفاده از كم يا پمادهاي كورتيكوستروئيد (كورتون) براي كاهش التهاب است. در موارد شديدتر، درمان با كورتون خوراكي انجام مي گيرد ولي عوارض اين نوع درمان شديدتر بوده و اگر درمان قطع شود، ممكن است بيماري شعله ور شود. در هر حال اين درمان براي دراز مدت توصيه نمي‌شود.


براي كودكان مبتلا به اگزما چه مي توان كرد ؟
اگزما معمولا با افزايش سن بهبود مي يابد. علاوه بر اقداماتي كه در بالا ذكر شد، استفاده از صابون هاي ملايم براي پوست و لباس كودك توصيه مي شود. بهتر است از لباس هاي كتان با تهويه خوب استفاد شود.